لجبازی در کودکان 4 ساله

lajbazi-ax-2

معمولا کودکان 3 _4 ساله کمی ناسازگارند. به ویژه هنگامی که پدر و مادرشان به طور جدی کاری را از آنها می خواهند، مخالفت می کنند. دلیل مخالفت آنها این است که استقلال خود را نشان دهند. بسیاری از پدر ها و مادر ها نمی توانند بین کودک لجباز و کودک مصمم در تصمیم خود تفاوتی قائل شوند.لجبازی در کودک یک واکنش دفاعی است که بجای پذیرش کمبود قدرت و مقابله با احساس نا امیدی ، لجبازی می کند.

والدین معمولا در مقابل لجبازی کودکان با شکست مواجه می‌شوند.
راضی کردن کودکان لجباز به انجام کارهای ساده روزمره والدين را به ستوه می آورد،
تا جایی که پدر یا مادر در نهایت تسلیم خواسته ی کودک‌شان می شوند و ناخواسته به لجبازی کودک خود مهر تایید می زنند.
این در حالی است که پدر و مادر باید در برخورد با لجبازی کودک خود طوری رفتار کنند که او یاد بگیرد با لجبازی نمی توانند خواسته هایش را پیش ببرد.
اگر کودکی لجبازی دارید که به سختی متقاعد می شود و باید زمان زیادی را صرف او کنید پیشنهاد می کنیم این مطالب را بخوانید.

تفاوت لجبازی و مصمم بودن در کودکان

همانطور که گفته شو پدر و مادر باید بین لجبازی و مصمم بودن کودک تفاوت قائل شوند.
مصمم بودن یعنی سر سختی مثبت در رسیدن به اهداف سودمند و غلبه بر موانع.
اغلب والدینی که خودشان اینگونه هستند، دلشان می خواهد کودکشان نیز از عزم راسخ برخوردار باشد.
بنابراین سر سختی کودکی که برای پیروزی تلاش می کند، نباید با سر سختی یک کودک لجباز همسان تعبیر شود، چرا که لجبازی یعنی پافشاری مصرانه ای که از روی جهل و ناپختگی باشد.
کودک لجباز به هیچ وجه حاضر نیست کوچکترین تغییری در رویه ی خود ایجاد کند و هدفش صرفا این است که ساز مخالف بزند و نهایتا حرف خودش را به کرسی بنشاند.
مثلا سر سختی بیجا در انتخاب غذا یا لباس چیزی جز لجبازی و کج خلقی ناموجه نیست.
به بیان دیگر، سر سختی در وجه مثبت حاکی از قاطعیت و اراده قوی و در وجه منفی بیانگر لجبازی و ستیزه جویی است.

چرا کودک لجباز می شود؟

لجبازی در کودکان بخصوص در سن 4 سالگی معمولا برای بدست آوردن قدرت و جایگاه بارز ونشان دادن استقلال است
اما گاهی مواقع این رفتار ها از حد طبیعی که اقتضای سن کودک است فراتر رفته و به یک مشکل تبدیل می شود.
مشکلی که والدین را عاجز می کند و دچار رفتار های نامناسب می شوند. در موارد حاد لجبازی کودکان،  شرایط قبل از تولد و بارداری، وضعیت کودک در زمان تولد،
جو خانوادگی، سبک فرزند پروری، رابطه مادر و پدر و حتی دیگر اعضای خانواده که در لجبازی کودکان  تاثیر بسزایی دارد مورد بررسی بالینی قرار می گیرد
تا علت دقیق لجبازی کودک مشخص شود.
پدر و مادر ها الگوی اصلی رفتار کودکان هستند.
پدر و مادر هایی که برای کودک خود کمتر وقت می گذارند و در همه کار های که مربوط به خود کودک است با رفتار مستکبرانه و تهدیدی از کودک می خواهند
وظایفش را انجام دهد شاهد کودکان لجباز خواهیم بود که برای حفظ عزت نفس خود، خشمگین می شوند و لجبازی می کنند.

lajbazi-ax-1

7 ویژگی های کودکان لجباز

  1. نیاز شدید به توجه و شنیده شدن حس می کنند.
  2. میل تند خویانه ای به مستقل بودن دارند.
  3. بیشتر از همسالان خود کج خلقی می کنند.
  4. در انجام آنچه مورد پسندشان است وظیفه شناس ظاهر می شوند.
  5. کارها را با سرعت دلخواه خودشان پیش می برند.
  6. رئیس مآبانه رفتار می کنند.
  7. گاهی اوقات دلیل لجبازی کودکان خستگی بیش از حد آنان است

در این صورت روش های زیر می تواند اثر گذار باشد.

  1. بی اعتنایی به بداخلاقی کودک

    این روش سریعترین راه خلاصی از کج خلقی های کودکتان است.
    زیرا هدف اصلی بیشتر این رفتارها جلب توجه بزرگترها است و نه چیز دیگر.
    شما نمی توانید برای کودکی که در حال داد و فریاد است دلیل و منطق بیاورید،پس تلاش بیهوده نکنید و از محل دور شوید.
    وقتی می‌بینید کودک در حال جیغ و فریاد است، به کار خود بپردازید. اگر با کسی صحبت می کنید به صحبت خود ادامه دهید.
    اگر خطری متوجه کودک نیست می توانید از اتاق بیرون بروید و البته باید وضعیت را زیر نظر داشته باشید.
    وقتی از اتاق بیرون می روید ممکن است او به دنبال شما بیاید چون به شنونده نیاز دارد
    اگر این اتفاق افتاد بدانید کارتان را خوب انجام داده اید
    و در مسیر درستی قرار گرفته اید.
    مراقب باشید اصلا به کودک نگاه نکنید و به ادامه فعالیت خود بپردازید، آواز بخوانید، تلویزیون و یا رادیو را روشن کنید،
    مشغول مطالعه شوید و یا شروع به پختن غذا کنید.
    حتی یک نیم نگاه هم می تواند قطع شدن سروصدا را به تعویق بیندازد.

  1. تغییر مکان کودک

اگر جیغ و داد کودک پایان نگرفت و بر شددت خود افزود و شما احساس کردید هیچ راهی جز تسلیم شدن ندارید راه دیگری بیازمایید.
اگر کودک شما می خواهد باز هم داد و فریاد کند اشکالی ندارد.
اورا در  اتاق دیگری بر روی صندلی بنشانید و خودتان بیرون بیایید و به جایی بروید که او شما را نبیند ولی شما بتوانید او را زیر نظر داشته باشید.
البته به او بگویید برای مدت معینی که مشخص کرده اید در اتاقش یا روی صندلی بماند و نمی تواند محلی را که برای او تعیین کرده اید ترک کند.
مثلا به او بگویید برای 5 دقیقه در اتاقش بماند.
زمان اینکار باید متناسب سن کودک باشد.
اگر به این یقین رسید که لجبازی کودک برای جلب توجه بوده است بهتر است از روش پاداش دهی استفاده کنید.
وقتی کودک لجبازی نمی کند به او توجه نشان دهید.
به کودک برای رفتار خوب و همکاریش پاداش دهید.
وقتی کودک بداخلاقی نمی کند و جیغ نمی‌کشد به او بیشتر توجه کنید و محبت کنید در واقع هر گاه رفتار خوب و شایسته ای دارد به او پاداش دهید این پاداش ها می تواند هر چیزی باشد که کودک آن را دوست دارد.
البته راه های دیگری نیز برای برخورد با کودک کودک لجباز  وجود دارد که می تواند اثر گذار باشد.

  • عصبی نشوید

هیچگاه در مقابل لجبازی کودکان عصبی نشوید در غیر این‌صورت وضعیت وخیم‌تر می‌شود.
هرکاری لازم است انجام دهید تا آرام شوید مثل نفس عمیق کشیدن. به اتاق دیگری بروید.

  • خواسته اش را گوش دهید

اگر کودکتان مایل به انجام کاری نیست، علت آن را از او بپرسید و سعی در رفع علت آن کنید.

  • گزینه ارائه دهید

اجازه دهید کودک در موارد کوچک حق انتخاب داشته باشد.
اینکار به او کمک می کند تا در آینده در زندگی، در مسائل بزرگتر راحت تر تصمیم گیری کند.

  • تشویق رفتار مثبت

تشویق کودک، به رشد اعتماد بنفس او کمک می کند.
همچنین او را تشویق به ادامه کار در جهت اهداف خود و حفظ رفتار مثبت سوق می دهد.
بنابر این از کلماتی استفاده کنید که نیاز به هیچ گونه مبارزه برای انجام کارهایی که باید توسط خود کودک انجام شود، وجود نداشته باشد.

  • سازش

هرگاه امکان پذیر است، با کودک خود مطالحه کنید.
به عنوان مثال اگر کودک  می‌خواهد لباسی که مناسب برای مهمانی نیست را بپوشد،
سعی کنید یک جایگزین داشته باشید که هر دو شما را خوشحال کند.

  • احترام گذاشتن

اگر انتظار دارید کودک تان به شما و تصمیمات شما احترام بگذارد، شما نیز باید به او احترام بگذارید.
شما نمی توانید با تحمیل قدرت، کودک خود را به حرف شنوی وادار کنید.

چند راهکار ساده برای داشتن یک رابطه ی توأم با احترام

  • بجای امر و نهی کردن دنبال ایجاد زمینه های مشارکت و همیاری باشید.
  • اگر چند فرزند دارید باید بین قوانین تربیتی همه ی فرزندانتان یک ارتباط منطقی و نامتناقض وجود داشته باشد.
  • در اجرای قوانین نباید سهل انگاری کنید و خود نیز باید تابع قوانین باشید.
  • هرگز افکار و احساسات کودک تان را نادیده نگیرید و با او ابراز همدردی کنید.
  • بگذارید کودکتان کارهایی را که می تواند، خودش به تنهایی انجام دهد.
  • حرف و عمل تان باید یکی باشد.

به گفته ” بتسی براون بران “در کتاب ” تو رئیس من نیستی “، کودکتان همیشه در حال مشاهده ی اعمال و رفتار شما هستند پس همان گونه رفتار کنید که دلتان می خواهد با شما رفتار کنند.

در بر خورد با کودک لجباز باید خلاق باشید.
با کمی خلاقیت و حوصله می توانیم حواس کودک را به کار مورد نظر جلب نماییم.
مثلا هنگامی که قرار است پزشک آمپولی را به کودک تزریق کند یا مجبور هستید برای مدت طولانی در صف خرید فروشگاه منتظر بمانید می توانید با بکار گیری روش های زیر فکر او را به چیز های دیگری مشغول کنیم.

  • کودک را بخوانید.

خنداندن کودک بهترین راه برای مسواک زدن و یا دارو دادن به آنها است. وقتی که آنها می خندند، نه تنها فکرشان جای دیگر مشغول نیست
بلکه دهانشان نیز کاملا باز است و می توانید به راحتی دندان هایش را مسواک کنید و یا به دارو بخوارنید.

  • خاطرات دوران کودکی خود را تعریف کنید.

بهترین روش سرگرم کردن کودک در مواقع ضروری داستان گفتن است.
حتی اگر داستان ساختگی باشد.
با گفتن داستان های طولانی می توان کودک را زمان بیشتری سرگرم کرد. معمولا وقت خوابیدن کودکان خیلی چیز ها را پشت گوش می اندازند.
می توان از این زمان بهترین استفاده را کرد و با لحنی موزون می توان کودک را به مسواک زدن و لباس خواب پوشیدن تشویق کنیم.
حتی می‌توان زمان آواز خواندن یک یا دو کلمه را اشتباه تلفظ کرد.
با این کار حواس کودک به اشتباه ما بیشتر از مسواک زدن جلب می‌شود.

  • تغییر صدا بدهیم.

با تغییر دادن صدا برای کودک داستان های جالب تعریف کنید مانند صحبت کردن پیرزن بی دندان، صحبت کردن با لهجه های مختلف، حرف زدن بچه گانه و یا هر تقلید صدایی که می توانید انجام دهید.

  • به او رازی را بگوییم،

اگر تا 15 دقیقه ای دیگر وقت دکتر دارید و کودکتان سوار ماشین نمی شود، خم شوید و در گوش او بگویید من می‌خواهم یک راز مهم را به تو بگویم،
می خواهی آن را بشنوی؟ وقتی او بله گفت او را بغل کنید و چیز های جالب و شیرین در گوشش بگویید، سپس با سرعت او را روی صندلی ماشین قرار دهید.

  • روی نکات مثبت تاکید بیشتری داشته باشید.

آیا کودکتان از دست شستن قبل از غذا طفره می رود؟
آیا از ریختن شامپو بر سر متنفر است؟
تعریف و تمجید و تمجید کردن یک ترفند خوب است
مثلا بگویید هر وقت سرت را با شامپو میشوری، موهایت خیلی قشنگ و براق به نظر می رسد.
همچنین بوی خوبی می دهد. در همین زمان شامپو در کف دستتان ریخته و آرام آرام آن را روی سر کودکتان بریزید.
با کمی خلاقیت و ابتکار می توان بدون نگرانی و عصبانیت راه حل های مناسبی برای برخورد با کودک پیدا کرد و به رفع مشکل بپردازید.

درمان لجبازی کودک

لجبازی و خشم یک کودک واکنش دفاعی  در برابر حقارت نفس اوست.
او بجای مقابله با احساس ناامیدی و با پذیرش کمبود قدرت، لجبازی می کند و خشمگین می شود.
شما الگوی فرزندانتان هستید. اگر می خواهید کودک را تشویق کنید که بهتر رفتار کند باید خودتان با ملاحظه مهربان و صادق و با حوصله باشید.
ثبات و عشق را به کودکان یاد دهید.
وقتی قوانین ثابت بمانند برای کودک آسان‌تر است که یادبگیرد مرز کارها های مجاز غیر مجاز تا کجا است.
اگر به کودک اجازه نمی دهید که در اتاق نشیمن توپ بازی کند وقتی مهمان دارید هم این اجازه را به او ندهید.
رفتار خوب کودک را با در آغوش کشیدن او یا توجه کردن به او پاداش دهید.

توصیه های مهم لج بازی کودکان

آنچه کودک بیش از هر چیز به آن نیاز دارد صرف وقت با شما است.
اگر کودک احساس کند که افرادی که برایش در درجه اهمیت قرار دارند، او را ضعیف می شمارند،
با خشمی که از خود بروز می دهد، درد و رنجش را می پوشاند.
اکثر والدین کودک را مجبور می کنند
که به خاطر رعایت احترام به بزرگتر ها، تنها نکات خوب و با ارزش را به زبان بیاورند. مثلا می گویند :”اگر حرف مناسبی برای گفتن نداری اصلا حرف نزن!”
پس در نتیجه به او اجازه نمی دهند که افکار و احساساتش را بروز دهد.
این شروط، افکاری را اشتباه جلوه می دهد و بخاطر سکوتی که به وی تحمیل می شود او را عصبانی می کند برخی کودکان از راه خشم، حقارت خود را نشان می دهند.
آنها با ترشرویی از بزرگترها فاصله گرفته و حمایت های آنان را رد می کنند. به همین جهت کمک کردن به آنها خیلی سخت است.
گاهی اوقات والدین وقتی خسته و یا کم حوصله هستند و یا انتظار شیرین کاری از فرزند خود را دارند با او کلنجار می روند و ضمن اصرار به او دستوراتی می دهند،
یا به عبارتی نصیحت می‌کنند و چون کودک عاجز از اینکار است راهی جز لجبازی پیدا نمی کند.

نکات مهم لجبازی کودکان

  • بهتر است کم و با متانت صحبت کنید.
  • دستور ندهید.
  • خواهش نکنید.

بلکه با جملاتی پرسشی به گونه ای برخورد کنید که خواهان نظر کودک هستید.

  • بهتر است خواب کودک کمتر از 9 ساعت نباشد و شب ها زودتر بخوابد تا از کج خلقی جلوگیری شود.
  • تشویق به جا و به اندازه داشته باشید.
  • اصلا تنبیه جسمی و روحی روانی به کودک وارد نکنید.
  • واضح و مودب و با خوش دلی صحبت کنید.
  • حوصله داشته باشید.
  • با او بازی کنید.
  • از کار بیرون خود کم کنید و یا تمرین کنید که خسته نشوید.
  • باز هم تاکید می شود مراقب کسر خواب و سوء تغذیه کودک باشید.
  • در پایان خاطرنشان باید کرد که همیشه کودکان را مقصر ندانید بلکه بیشتر مواقع والدین و بزرگتر ها مقصرند.
  • در روایات هست که “الولد سید سبع سنین” کودک تا هفت سال سرور و رئیس است.
  • او دستور می دهد و دیگران فرمانبرداری می کنند. اشکالات را خیلی محترمانه و مودبانه به کودک باید فهماند.
lajbazi-ax-3
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *